Spływy kajakowe Łeba

Łeba to rzeka Pobrzeża Bałtyckiego o długości 117 km – jedna z najtrudniejszych technicznie rzek Pomorza i jedyna, która przepływa przez Jezioro Łebsko, by uchodzić do Bałtyku w popularnym kurorcie. Wypływa z terenów w okolicach Borzestowa na wysokości 170 m n.p.m. i od razu stawia wyzwania: górny bieg przez Pojezierze Kaszubskie ma charakter podgórski z przełomem Miłoszewo–Bożepole, który kajakarze opisują jako najtrudniejszy 22-kilometrowy odcinek na całym Niżu Polskim.

Kajakarz na rzece

Zarezerwuj swój spływ

Zarezerwuj

Informacje o rzece

111 km

DŁUGOŚĆ SZLAKU

5-6 dni

PEŁNA TRASA

trudna

TRUDNOŚĆ

Borzestowo

START SZLAKU

Łeba

KONIEC SZLAKU

Spływy kajakowe Łebą – najtrudniejszy przełom Niżu i Jezioro Łebsko

Łeba to rzeka Pobrzeża Bałtyckiego o długości 117 km – jedna z najtrudniejszych technicznie rzek Pomorza i jedyna, która przepływa przez Jezioro Łebsko, by uchodzić do Bałtyku w popularnym kurorcie. Wypływa z terenów w okolicach Borzestowa na wysokości 170 m n.p.m. i od razu stawia wyzwania: górny bieg przez Pojezierze Kaszubskie ma charakter podgórski z przełomem Miłoszewo–Bożepole, który kajakarze opisują jako najtrudniejszy 22-kilometrowy odcinek na całym Niżu Polskim.


Po pokonaniu przełomu rzeka zmienia oblicze całkowicie – z wyzwania staje się nagrodą. Szerokie meandry nadmorskiej równiny, morze trzcin, ptaki wędrowne i finałowe Jezioro Łebsko (7142 ha) przez Słowiński Park Narodowy aż do morza.

STATYSTYKI RZEKI

Parametr

Parametr

Długość rzeki

117 km

Długość szlaku kajakowego

111 km (Sianowo – Łeba)

Powierzchnia dorzecza

1 801 km²

Przełom Miłoszewo–Bożepole

22,5 km – najtrudniejszy odcinek Niżu

Zbocza w przełomie

80–120 m wysokości względnej

Park narodowy

Słowiński Park Narodowy

Jezioro Łebsko

7 142 ha, 16,4 km długości

Trudność

trudna (górny bieg) / łatwa (dolny bieg)

Start szlaku

okolice Borzestowa, 170 m n.p.m.

Meta szlaku

Morze Bałtyckie, miasto Łeba

Nasza baza

Swornegacie

Kajaki Łeba – co warto wiedzieć?

Łeba bierze swój początek z łąk koło wsi Borzestowo w powiecie kartuskim, na wysokości 170 m n.p.m. Przepływa przez trzy krainy geograficzne: Pojezierze Kaszubskie, Pradolinę Redy-Łeby i Wybrzeże Słowińskie, zasilając po drodze szereg jezior – Długie, Wielkie, Reskowskie, Sianowskie – i kończąc bieg w największym, Łebsku. Dorzecze zajmuje 1801 km², jest więc jedną z ważniejszych rzek Pomorza.

Należy do typowych rzek pojeziernych o dużym spadku od źródeł do Strzebielina – na tym odcinku jej nurt jest tak bystry, że plasuje rzekę tuż za rzekami górskimi. Wzgórza otaczające dolinę osiągają 80–120 m wysokości względnej, a Łysa Góra przy Jeziorze Sianowskim wznosi się na 220 m n.p.m. Łeba jest jednym z siedmiu najważniejszych cieków wodnych Pomorza i posiada status ekologicznego korytarza kategorii A.

Za miejscowością Bożepole pradolina rozszerza się, spadek terenu łagodnieje, a nurt staje się spokojny i szeroki. Dolny bieg to zupełnie inne doświadczenie: uregulowany kanał, torfowe bagna, morze trzcin i coraz gęstsze ptactwo wędrowne. Finał – Jezioro Łebsko i miasto Łeba – to jedyna rzeka w Polsce, gdzie spływ kończy się w rozpoznawalnym kurorcie nadmorskim tuż przy morzu.

Historia nazwy: Pierwsza wzmianka o rzece pochodzi z 1140 r. – jest jedną z najstarszych zapisanych nazw geograficznych w Polsce. Nazwa pochodzi prawdopodobnie od kaszubskiego łebina/łebizna – bujnej, twardej trawy lub sitowia, typowego dla nadrzecznych siedlisk.

Dwa oblicza Łeby – przełom i nadmorska równina

Łeba oferuje kajakarzom dwa skrajnie różne doświadczenia. Wybierz jedno – lub odkryj oba.

Górna Łeba (Borzestowo–Bożepole) – rzeka o charakterze podgórskim. Wąskie koryto, strome zbocza zalesionej doliny, rwący nurt, głazy narzutowe, bystrza, powalone drzewa i serie progów zniszczonych młynów. Przełom Miłoszewo–Bożepole to najtrudniejszy spływowy odcinek na Niżu Polskim. Wymagana duża sprawność techniczna, doświadczenie i pełna koncentracja przez cały dzień.

Dolna Łeba (Lębork–Łeba) – rzeka nadmorskiej równiny. Szeroki, spokojny kanał o obwałowanych brzegach, morze trzcin, coraz więcej ptaków, w końcu otwarte Jezioro Łebsko. Krajobraz płaski, nurt leniwy – tu Łeba nie stawia wyzwań, za to nagradza przestrzenią i ciszą przed finałem w Łebie.

Co zobaczysz podczas spływu kajakowego Łebą?

Łysa Góra (220 m n.p.m.) – panorama doliny przy Sianowie

Przy Jeziorze Sianowskim, skąd zaczyna się szlak kajakowy, wznosi się Łysa Góra – wzniesienie 220 m n.p.m. z rozległą panoramą doliny Łeby i Pojezierza Kaszubskiego. To doskonały punkt orientacyjny przed spływem i jeden z najpiękniejszych widoków w okolicy.

Przełom Miłoszewo–Bożepole – najtrudniejszy odcinek Niżu

Most drogowy w Miłoszewie wyznacza wejście w legendarny przełom. Rzeka zygzakami wrzyna się między strome, zalesione zbocza wysokości 80–120 m. Prąd jest tak szybki, że wiosła służą wyłącznie do kontrolowania kajaka przed przeszkodami. Za pierwszym przełomem krótki oddech na łące, potem kolejny – z bystrzami, zanurzonymi głazami i progami zniszczonych młynów wymagającymi przenosek lub precyzyjnego przeprowadzenia.

 

Najgroźniejsze miejsca: betonowe progi z obu stron, duże zanurzone pnie spiętrzające wodę w czterech miejscach, niski mostek w Paraszynie rozbijający nurt o kamienie. Jar kończy się elektrownią przy Bożepolu Małym – za nią dolina otwiera się i Łeba zwalnia.

Cieszonko i Strzysza Buda – młyny z przenoskami

W górnym biegu rzeki kajakarze napotykają relikty dawnego przemysłu młynarskiego. Młyn Cieszonko (przenoska 150 m wysokim prawym brzegiem) i jaz w Strzyszej Budzie (przenoska z powrotem na kanał) to pierwsze zapowiedzi wymagającego charakteru Łeby.

Lębork – zamek krzyżacki nad rzeką

Łeba przepływa przez centrum Lęborka głębokim, uregulowanym korytem. Przy zamku przepływa pod wysokim mostem drogowym. Warto zatrzymać się i odwiedzić pozostałości zamku krzyżackiego z XIV w., gotyckie fortyfikacje miejskie i monumentalny kościół. Lębork to naturalny punkt przerwy między trudnym przełomem a spokojnym dolnym odcinkiem.

Jar przed Mostami – ostatni leśny oddech przed Łeborkiem

Kawałek za Łęczycami Łeba znika w głębokim na 4 m, stromym i piaszczystym jarze przez kilka kilometrów. Ten zaskakujący odcinek na równinie – z ciszą i stromymi piaszczystymi skarpami – stanowi kontrast z podmokłymi łąkami Pradoliny i daje kajakarzowi chwilę wrażeń przed wejściem do miejskiego koryta Lęborka.

Jezioro Łebsko i Słowiński Park Narodowy

Finał szlaku. Łeba wpływa do granic Słowińskiego Parku Narodowego i osiąga Jezioro Łebsko – trzecie co do wielkości jezioro w Polsce (7142 ha, długość 16,4 km, głębokość do 6,3 m), powstałe przez odcięcie zatoki Bałtyku narastającą mierzeją. Od strony południowej wrzynają się w akwen dwa wielkie zabagnione półwyspy. Morze trzcin, bociany czarne, bieliki, gęsi i kaczki w setkach, ruchome wydmy na horyzoncie – Łebsko to krajobraz, który zostaje w pamięci.

Miasto Łeba – meta w kurorcie

Szeroka, rozlana Łeba wypływa ze wschodniego krańca Łebska i szybko płynie do centrum Łeby. To jedno z najpopularniejszych nadmorskich kurortów w Polsce – z plażą, pirsem, rybactwem, sklepami i restauracjami. Po dniach na dzikiej, wymagającej rzece meta w turystycznej Łebie jest doskonałą nagrodą.

Spływy indywidualne Swornegacie
Rzeka Wierzyca

Dla kogo są spływy kajakowe Brdą?

Różnorodność odcinków rzeki sprawia, że każdy znajdzie tu odpowiedni wariant trasy.

Kajakarze dopełniający kolekcję bałtyckich rzek

Miłośnicy ornitologii i Słowińskiego PN

Grupy szukające kompletnej przygody

Doświadczeni kajakarze szukający ekstremalnych odcinków

Proponowane trasy i warianty spływu

Dopasujemy trasę do Twojego czasu, umiejętności i oczekiwań. Oto nasze propozycje:

2 – 3 dni

Spływ Łebą 2-3 dniowy

Miłoszewo → Bożepole Wielkie

Na krótki spływ proponujemy najtrudniejszy i najpiękniejszy fragment – dziki górski przełom między Miłoszewem a Bożepolem Wielkim (22,5 km).

1 Miłoszewo → Tłuczewo
Przełom: strome zbocza, głazy, bystrza

2 Tłuczewo → Bożepole Wielkie
Progi, bystrza, tunele z drzew

4 – 5 dni

Spływ Łebą 4-5 dniowy

Sianów → Lębork

Trasa od początku rzeki przez dziki przełom, aż po spokojne meandry prowadzące do Lęborka – przekrój wszystkich charakterów Łeby.

1 Sianów → Miłoszewo
Start: jez. Sianowskie, rzeka 3-4 m szerokości

2 Miłoszewo → Tłuczewo
Dziki przełom – bystrza, głazy

3 Tłuczewo → Bożepole Wielkie
Progi, leśniczówka, elektrownia

4 Bożepole Wielkie → Lębork
Równinne meandry, Łęczyce, jar do Mostów

5–6 dni

Spływ Łebą pełna trasa

Borzestowo / Sianów → Łeba

Pełna wyprawa – od źródeł Łeby przez dziki przełom, meandry nadmorskiej równiny, jezioro Łebsko aż do morza.

1 Sianów → Miłoszewo

2–3 Przełom Miłoszewo → Bożepole Wielkie

4 Bożepole Wielkie → Lębork

5–6 Lębork → jez. Łebsko → Łeba

Szczegółowy opis etapów Łeby

Kliknij w etap, aby rozwinąć szczegółowy opis odcinka z informacjami o przeszkodach, biwakach i atrakcjach.

Jezioro Sianowskie jest niewielkie, ale ładne. Jego południową część otaczają wysokie zalesione wzgórza, a po stronie zachodniej wznosi się Łysa Góra (220 m n.p.m.), będąca świetnym punktem widokowym. Od północy jezioro graniczy z polem i z maleńkim Sianowem (118 km). Łeba wypływa z jeziora na zachód od wioski. Ma tu 3-4 m szerokości, 30 cm głębokości, a jej brzegi są zarośnięte krzakami. Prąd zamiera, trzeba więc mocno wiosłować. Za drewnianym mostkiem rzeka rozwidla się – lewą odnogę blokuje zastawka, którą obchodzi się od lewej strony. Dalej trasa prowadzi do młyna Cieszonko (przenoska 150 m wysokim prawym brzegiem), przemierza dziko wyglądającą dolinę i zbliżywszy się do lasu, skręca na północ. Kolejne miejscowości na szlaku oznaczają dalsze przeszkody. Jaz w Strzyszej Budzie (114 km) pokonuje się prawą odnogą, z której trzeba przejść 60 m w lewo, na uchodzący spod młyna kanał. Z kolei na wysokości Nowej Huty (112 km) ciągnie się długa na 200 m mielizna, co oznacza konieczność holowania kajaka. Przez cały czas Łebę zasilają niewielkie cieki, dzięki czemu rzeka poszerza się do 8 m.

Most drogowy w Miłoszewie (108 km), gdzie stoją zaledwie 4 gospodarstwa, wyznacza początek najładniejszego, lecz i najtrudniejszego odcinka przeprawy. Rzeka wpływa zygzakami między strome i zalesione wzgórza, mające po 80–120 m wysokości względnej. Między pierwszymi wzniesieniami przebija się z impetem, żłobiąc głębokie koryto, pełne kamieni różnej wielkości. Prąd jest tak szybki, że wiosła służą wyłącznie do kontrolowania przed przeszkodami – głazami i przewróconymi drzewami. Po pierwszym przełomie nieco odpoczynku zapewnia krótki odcinek prowadzony przez łąki, po czym zaczyna się kolejny przełom, wprawdzie nie tak dziki, ale ze względu na bystrza i zanurzenie w wodzie głazy jest równie niebezpieczny. Gdy tylko minie się wyrobisko żwirowni, bielejące na lewym stoku doliny, nurt zwalnia. Na stawie w Tłuczewie (102 km) czeka kajakarzy lądowanie po lewej stronie, przenoska przez most i niewygodne wodowanie za młynem z prawego brzegu (około 80 m).

Na północnym przedpolu wioski od głównego koryta odchodzi w lewo wąski kanał, którym przy wysokim stanie wód można spłynąć wzdłuż brzeziny, a potem przerzucić kajak 30 m na rzekę. Jeśli wybierze się główny nurt, odpływający od zachodu wysokie wzgórze, należy najpierw obejść blokującą go zastawkę. Obie trasy zapewniają pół godziny spokojnej przeprawy, później jednak Łeba przyśpiesza i wpada w wysoki las. Zwalonych drzew nie ma co liczyć, trzeba tylko uważać, by nie dać się pod nie wciągnąć. Największe niebezpieczeństwo stwarzają duże, zanurzone pnie, spiętrzające wodę w czterech miejscach, przez które kajak trzeba spławić. W bliskiej odległości od siebie koryto przegradzają progi zniszczonych młynów, pomiędzy którymi ciągną się na przemian bystrza i płycizny. Progi wygodniej będzie obejść (pierwszy od prawej, drugi od lewej strony), ewentualnie przy wysokim poziomie wód przez drugi próg można kajak spławić.

Nurt w dalszym ciągu jest szybki, mija samotną leśniczówkę stojącą na prawym brzegu. Później podmywa od zachodu wysokie zalesione wzgórze i wpada pod niski mostek Paraszyna, pod którym rozbija się o liczne kamienie. Doświadczeni kajakarze pewnie tędy przepłyną, pozostali winni obejść mostek od lewej strony. Bystrze prowadzi aż do pobliskiej elektrowni, ale płynie się już łatwiej niż pod mostkiem. Ominięcie zakładu prawym brzegiem nie jest zbyt wygodne, trzeba bowiem iść 40 m wąską ścieżką, mając po jednej stronie siatkę, a po drugiej stromą skarpę. Za elektrownią dolina Łeby poszerza się, ale nurt ginie w głębokim na 3-4 m rowie. Mimo że koryto zwęża go do 5 m, rzeka nie zyskuje na głębokości, nadal ledwie 30-centymetrowej. Jedynie dno staje się piaszczyste, usłane małymi kamieniami, w sam raz do brodzenia. Łeba, skręcając łagodnymi zakolami na północny zachód, oddala się od lasu, ale jego brak rekomenduje bujna szata nadbrzeżnej roślinności. W wielu miejscach pochylone nad wodą drzewa tworzą tunele. Po półgodzinie trasa przecina Bożepole Małe, przechodzi pod torowiskiem, pod sosną i dociera do Bożegopola Wielkiego.

Obrawszy u granic wioski kierunek zachodni, rzeka meandruje przez równinne, podmokłe pola, z dala od ludzkich siedzib. Zwalnia, poszerza się do kilkunastu metrów, przybiera ciemnozielony odcień. Monotonia krajobrazu nie razi, bo spoza gęstej ściany łóz i tak nie widać okolic. Denna roślinność pleni się bujnie, a że nadal jest płytko, można odnieść wrażenie, że przemierza się wielką zieloną autostradę. Coraz więcej starych drzew zapowiada bliskość Łęczyc (72 km), w których nad korytem przechodzi niski most drogowy. Okoliczne łączki dają ostatnią sposobność do wypoczynku, gdyż aż do Lęborka nie ma miejsc dogodnych do wylądowania. Kawałek za Łęczycami Łeba znika w głębokim na 4 m, stromym i piaszczystym rowie, sporadycznie porośniętym krzakami i drzewami. Po kilku kilometrach jar się kończy, a trasa przechodzi pod szosą – po lewej stronie leży osiedle Mosty (61 km). Potem znów pojawiają się przybrzeżne krzaki, ale ponad nimi widać już pierwsze zabudowania Lęborka.

Do ujścia warto popłynąć wyłącznie po to, by móc podziwiać ogrom jeziora Łebsko i piękno miasta Łeby. Trzeba jednak pamiętać, że ostatni etap nie dostarczy wrażeń, a miłośnicy wyzwań i urozmaiconych tras mogą się wręcz znudzić. Przez Lębork Łeba przepływa uregulowanym głębokim korytem o dość niedostępnych stokach, na wielu odcinkach omurowanych. Przed zamkiem przepływa pod wysokim mostem drogowym i skręca w lewo. Prowadzący wokół zamku kanał młyński nie jest spławny, bo znika przed budynkiem przemysłowym. Za rozwidleniem do głównego koryta wpada lewy dopływ, Okalica, po czym rzeka przepływa pod nikomu niepotrzebną rurą i pod kilkoma mostami. Trawiaste brzegi, porośnięte u szczytu starymi drzewami, wyglądają estetycznie, ale miejscowi traktują koryto jako śmietnik, więc trzeba uważać na leżące w dnie rupiecie, w tym samochodowe blachy.

Za Lęborkiem Łeba zamienia się w szeroki 20-30 m kanał o obwałowanych, porośniętych trzciną brzegach. Staje się też główną osią sieci rowów melioracyjnych. Prąd zwalnia, głębokość wzrasta do 1 m, ale stopień zanieczyszczenia wód nie zachęca do kąpieli. Wokół rozciągają się niemal po horyzont łąki i pola, im dalej na północ, tym bardziej podmokłe. Z początku widać w oddali zalesione stoki doliny i jakieś wioski, ale kilka kilometr